Andy Warhol baskıları

Warhol, Coca-Cola şişesini 1961 ve 1962’de boyadı ve bir Coke’un zengin olsanız da olmasanız da aynı içecek olduğunu söylemekten hoşlanırdı. Bu görünüm şişeyi Green Coca-Cola Bottles’taki gibi sıra sıra damgalar: siyah-yeşil çizgilerin altında nane yeşili, her şişe biraz farklı mürekkeplenmiş ve biraz eğri konmuş.

Gold Marilyn Monroe (1962), bugün Museum of Modern Art’ta, Marilyn’in küçük bir ipek baskısını geniş bir altın alanın üzerine koyar. Warhol onu 1962 Ağustos’unda, ölümünden sonraki ay boyadı.

Warhol Marilyn’i tek başına da bastı: Turquoise Marilyn gibi 1964 tuvallerinde ve 1967’nin on serigrafisinde. Arka plan, saç, yüz, göz farı ve dudaklar için elle kesilmiş düz renk alanları siyah mürekkepli fotoğrafın altında durur ve hiçbir zaman tam oturmaz.

1963’te Warhol, Kleopatra zamanı civarında bir tanıtım fotoğrafından Elizabeth Taylor’ı ipek baskıyla bastı. Aynı yüzün gümüş, turkuaz ve mor halleri geldi: bir film yıldızı pul gibi basılmış, mürekkep hiçbir zaman tam renk üzerinde değil.

Başkan Kennedy’nin öldürülmesinden sonra Warhol, yas içindeki Jacqueline Kennedy’nin basın fotoğraflarını ipek baskıyla bastı. 1964 Jackie resimleri bu haber görüntülerini mavi, altın ve siyahta tekrarlar, ta ki kamusal bir yas ızgaraya dönüşene dek.

Nisan 1966’daki Leo Castelli sergisi için Warhol galeriyi inek duvar kâğıdıyla kapladı: sarı zemin üzerinde tekrarlanan pembe bir inek; arka odayı gümüş bulutlarla doldurdu. Tekrarın her sırası yarım inek kadar kayıktır.

1966’daki aynı inek, duvar kâğıdı yerine bir kez basılmış. Warhol’un sarı üstündeki pembe ineği Leo Castelli’de bir duvarı kaplamak için yapılmıştı; bu durum o ipek baskının kendisidir, yaprağı dolduran tek bir inek.

1966’da Warhol ipek baskıyı kendi yüzüne çevirdi. Fotoğraf, Marilyn’leri gibi yaprağın üzerinde tekrarlanır: tek bir poz, her karede yeni bir palet, kişi ve ürün aynı mürekkeple basılmış.

1966 otoportresinin ikinci hâli. Warhol’un parmakları ağzında olduğu aynı fotoğraf dokuz kez basılmıştır: pembe üzerine petrol mavisi, sarı üzerine limon yeşili, camgöbeği üzerine kırmızı; her kare yeni bir mürekkep çifti.

Ağustos 1962’de, Marilyn Monroe’nun ölümünden haftalar sonra, Andy Warhol Niagara’dan 1953 tarihli bir tanıtım fotoğrafını ipek baskıyla bastı. Floresan renk, hiç tam oturmayan siyah mürekkepli bir yüzün altında durur ve aynı fotoğraf, yıldız bir desene dönüşene kadar tekrarlanır.

1967’de Warhol, New York’taki Factory Additions aracılığıyla on ipek baskıdan oluşan Marilyn Monroe portföyünü yayımladı. Aynı tanıtım fotoğrafı on kez basılır; her yaprak başka mürekkeplerledir ve bir öncekinden biraz kaymıştır.

Tek Marilyn baskısı, beşe beş yinelenir. Her hücre aynı elde kesilmiş serigrafidir: bir zemin, bir yüz, siyah mürekkeple fotoğraf, sayfada yirmi beş kez.

Alberto Korda’nın 1960 fotoğrafından alınan ve 1968’de dünyaya yayılan Che Guevara afiş portresi burada bir ipek baskı ızgarası olarak basılır. Her kare, düz başka bir palette aynı yüksek kontrastlı yüzdür; siyah mürekkep rengin biraz dışındadır.

1970’lerin başından itibaren Warhol bir portre işi yürüttü. Oturan kişi Polaroid Big Shot ile çekilir, renk gevşek lekeler halinde sürülür ve yüz boyanın üzerine siyah ipek baskıyla basılırdı. Fiyat ünlüydü; yöntem hep aynıydı.

Richard Nixon’ın 1972’deki Çin ziyaretinden sonra Warhol, Mao Zedong’un resmi portresini ipek baskıyla bastı. O yılın resimleri ve Castelli Graphics ile Multiples, Inc. ile yayımlanan 1973 tarihli on ipek baskılık portföy, bir devlet fotoğrafını gevşek, şeker renkli popa çevirir.

Warhol Mao’yu tek başına da bastı: 1972 resimleri ve 1973 tarihli on ipek baskılık portföy. Arka plan, yüz, ceket ve dudaklar için elle kesilmiş düz renk alanları siyah mürekkepli fotoğrafın altında durur, üzerine karalamalar çizilmiştir.

1975 Mick Jagger portföyü, Londra’da Seabird Editions’ın yayımladığı on ipek baskıdır. Warhol, Jagger’ın fotoğraflarının üzerine gevşek çizgiler çizdi ve çizimi fotoğrafla bastı; yüz ve karalama aynı yaprağı paylaşır.

Sachiko (1977), Warhol’un 1970’lerin sonunda modellerini resmetme biçiminde sipariş bir portredir: geniş geometrik renk alanları, sonra üzerlerine biraz kaymış siyah ipek baskı yüz. Bu ilk durum blokları geniş, mürekkebi koyu tutar.

Sachiko’nun (1977) ikinci durumu aynı oturuşu yeniden dizer. Yüzün arkasındaki renk düzlemleri değişir ve siyah baskı, Warhol’un sipariş bir portreyi bitirdiği gibi, kâğıda vuran son katman olarak kalır.

1980 civarında Warhol, ıslak ipek baskı mürekkebini taş gibi çakan ezilmiş cam olan elmas tozuyla pudralamaya başladı. O yılın ayakkabıları, gölgeleri ve portreleri koyu bir zeminde parlar; ışıltı fotoğrafın üzerinde değil, mürekkebin içindedir.

1980’de Warhol, Blondie’den Debbie Harry’yi önce Polaroid, sonra yüzün altında düz renk bloklarıyla bir ipek baskı olarak resmetti. En keskin sipariş portrelerinden biridir; bir pop şarkıcısı, Liz ve Marilyn için kullandığı mürekkeple basılmıştır.

Hekim ve Deutsche Krebshilfe’nin kurucusu Mildred Scheel, 1980’de Warhol’a oturdu. Portre o yılların sipariş yöntemini izler: fotoğraflanmış bir yüz, düz renk ve siyah bir baskı; Almanya’da bir film afişinde olduğundan daha iyi tanınan biri için yapılmıştır.

Warhol’un 1981 ve 1982’de yaptığı Guns, bir tabancayı düz bir renk alanına koyar ve iki kez basar: yukarı ve sola kaymış soluk bir hayalet, sonra siyah mürekkeple silahın kendisi; orta tonlar açık bırakılır ki zemin görünsün.

Myths portföyünden Mickey Mouse (1981), pembe, turuncu, lavanta ve turkuaz kesik kâğıt blokların üzerine düz siyahla basılmıştır; ağzı ve şortu kırmızı, çevresinde kaydırılmış bir pastel boya çizgisi vardır. Bazı baskılara elmas tozu serpilmiştir.

1981 ve 1982’de Warhol dolar işaretini başlı başına bir resim olarak boyadı, sonra 1982’de bir ipek baskı dizisi yayımladı. Simge, çarpışan renklerde tekrarlanır, ta ki para bir logo gibi okunana dek.

Goethe (1982), Johann Heinrich Wilhelm Tischbein’in 1787’de yaptığı ve bugün Frankfurt’taki Städel Museum’da bulunan Roma Campagnası’nda Goethe tablosunu izler. Warhol geniş şapkayı ve pelerini büyük düz renk alanları olarak bırakır, gölgeleri tek bir mürekkeple üzerlerine basar ve yüz, bukleler ve kıvrımlar boyunca serbest pastel çizgiler çeker.

Alexander the Great (1982), Warhol’un ilk galericisi Alexander Iolas’ın siparişiydi. Warhol antik bir mermer başı düz bir zemine bastı: çoğunlukla siyah mürekkeple, altındaki tek renk yalnızca kırık lekeler hâlinde görünür, elekler kaydığı için profil boyunca ikinci bir renkte bir kenar oluşur ve bukleler, göz ve profil üzerine serbest pastel çizgiler çekilir.

Warhol’un 1980’lerin başındaki otoportreleri kendisinin bir Polaroid’inden yola çıkar: gümüş saçlar, ekose gömlek, çizgili kravat. Açık mavi, sarı ya da pembe düz bir rengin üzerine tek bir koyu mürekkeple basılınca yüz zeminin rengini alır ve flaş geri kalanı yakmış gibi yalnızca saç, gözler, kaşlar, burun delikleri ve çene kalır.

Warhol’un 1983 tarihli sürat patencisi ipek baskısı bedeni düz renk şeritlerine keser; sporcuları bastığı gibi: hareket birkaç mürekkebe indirgenir, sert bir kenar ve geri çekilmeyen bir zemin vardır.

Brooklyn Köprüsü’nün yüzüncü yılı olan 1983’te Warhol köprüyü birkaç renk durumunda ipek baskıyla bastı. Bu ilk durum, düz renkli eğik alanların üzerine iki baskı yığar: biri dik, biri aynalanmış.

1983 Brooklyn Köprüsü ipek baskılarının ikinci durumu, köprünün arkasına eğik bir renk düzlemi koyar ve görüntüyü altında, daha açık ve ters olarak tekrarlar; böylece halatlar iki kez okunur.

1983 Brooklyn Köprüsü’nün üçüncü durumu yaprağı dikey renk şeritlerine böler ve köprünün birkaç mürekkep baskısını üst üste koyar; bazıları çevrilmiştir, hiçbiri tam aynı yerde değildir.

Siberian Tiger (1983), New York’ta Ronald Feldman Fine Arts tarafından yayımlandı. Warhol’un Endangered Species portföyüne aittir: Pop art üslubunu yok olma tehdidi altındaki hayvanlara uygulayan on canlı ipek baskı.

1984 Rorschach resimleri bir leke gibi yapıldı: tuvalin yarısını boya ve katla. Warhol, şekillerin ne anlama gelmesi gerektiğine hiç bakmadığını söyledi. Bu görünüm bir fotoğrafı o aynalanmış lekeye katlar.

Rebel Without a Cause (James Dean), Warhol’un 1985’te Ronald Feldman Fine Arts’ın yayımladığı Ads portföyüne aittir. Film afişini neredeyse ton ton ipek baskıyla basar, sonra figürün bir hayaletini ikinci bir renkte çıkarır ve mürekkebin üzerine gevşek çizgiler çeker.

1985 tarihli iki tonlu bir John Lennon portresi: yüzün ışığı derin bir zemin üzerinde krem, üzerine birkaç düz renk bloğu ve fotoğrafın kenarları boyunca serbest elle çizilmiş ince çizgiler, biraz kaymış.

1985 John Lennon portresinin ikinci durumu renk bloklarını bırakır. Saç sıcak, kuru bir fırçayla üzerinden geçilir ve serbest çizgiler daha kırmızı bir zemine karşı daha serin akar.

Andy Warhol, Cologne Cathedral (Kölner Dom) portföyünü 1985’te yarattı. Almanya’da Hermann Wünsche tarafından yayımlanan dizi, Lenox Museum Board üzerine elmas tozlu dört renkli ipek baskıdan oluşur ve Almanya’nın ünlü Gotik simgesini canlı bir pop art ikonuna dönüştürür.

1986’da Warhol kamuflajı üniforma değil, resim olarak boyadı ve üzerine yüzler bastı. Desen yaprağı pembe, çöl ya da asit renkle doldurur; portre yalnızca üstteki siyah mürekkeptir. Dizinin bir ipek baskı portföyü 1987’de geldi.

1986’da Mercedes-Benz, Warhol’a modellerinin boyalı bir tarihi olan Cars dizisini sipariş etti. 1925 Mercedes-Benz Type 400 bunlardan biriydi. 1987’de öldüğünde dizi üzerinde hâlâ çalışıyordu; araba burada birbirine uymayan ipek baskı renklerinden bir ızgara olarak tekrarlanır.

1986’da Andy Warhol, Mercedes-Benz’in ısmarladığı Cars dizisi için 1886 tarihli Benz Patent-Motorwagen’i ipek baskıyla bastı. Üç tekerlekli araç birkaç mürekkeple çizilir; telleler çizgi kalır, tekerleklerin boşlukları zemin kalır ve yaprağın her paneli makinenin arkasına düz bir renk koyar, bir kare ya da bir üçgen.

1987’de Warhol, Beethoven’ın başını bir nota kâğıdı alanının üzerine ipek baskıyla bastı. Besteci bir pop ünlüsü gibi ele alınır: düz bir portre, birkaç mürekkep ve yüzün arkasında duvar kâğıdı gibi duran nota.

Moonwalk (1987), Warhol’un öldüğü yıldan, Buzz Aldrin’in 1969’da Ay’da Amerikan bayrağının yanındaki fotoğrafını izler. Astronot tek bir düz renktir, bir baskıda pembe, diğerinde sarı; düz bir gökyüzü ve grenli bir Ay zemini üzerindedir, elekler kayarak başka renklerde kenarlar bırakır ve giysinin, vizörün, bayrağın ve kayaların üzerinde serbest pastel çizgiler vardır.